Ajax Loading Image

Sitara İbrahimovanın incəsənət təcrübəsi dərin şəkildə humanistik, həssas və ümdə emosiyalara təsir edə biləcək qədər estetikdir. İlk öncə Bakıda psixoloq kimi, sonra isə Praqada fotoqraf kimi təhsil almış Sitara, həm lent, həm də video vasitəsi ilə, iş əsnasında çəkdiyi insanların və yerlərin visual təsvirini yaradır. Təsvirlərindəki subyektlərin daxili yaşamının kölgələrin, rənglərin və çərçivələrin vurğulanması sayəsində, onun yaradıcılığı dokumental olduğu qədər, xatirəvi və valehedici hal alır. Sitaranın subyektlərin tarixinə hörməti özünü fotoların həssaslığında biruzə verir. Adətən o, kamerasını yerindən və səbəblərdən asılı olaraq, cəmiyyət həndəvərlərində yerləşən obyektlərə – qadınlara, kənd həyatına və qaçqınlara tuşlayırdı. Son işinin Azərbaycanla bağlı olması ilə birlikdə, Sitaranın araşdırdığı mövzular universaldır, yaşımızdan, cinsimizdən və yerimizdən asılı olmayaraq bizim ümumi insanlığımızı vurğulayır.

Sitaranın yaradıcılığı dünyanın müxtəlif sərgilərində, o cümlədən VI Moskva bienalı çərçivəsində “Bizim torpaq/Yad ərazi” sərgisində, 2015-ci ildə “BALAQAN!!!: keçmiş Sovetlərdən və digər mifik yerlərdən müasir incəsənət” sərgisində, Berlində MOMENTUM-da, 55-ci Venesiya bienalında və təkrar 56-cı Venesiya biennalında İran pavilyonunun “Böyük oyun” sərgisində nümayiş olunub. Həmçinin Sitaranın işləri ilə mütəmadi olaraq Bakıda da tanış olmaq olar. 2018-ci ilin iyulunda , “Photofest.kz” saytı üçün spesifik şəkillər yaratmaq üçün Astanaya dəvət alır və burada mənəviyyat, analıq və ictimai həyat kimi mövzular üzərindən diqqətini qadın haqları məsələsində cəmləşdirir. Azərbaycandakı fəaliyyətindəki kimi Sitara fotoqrafiya və videoart bacarığını insanların mübarizə və qələbəsini işıqlandıraraq onların hekayələrini bizə çatdırır.

O, uzun müddətdir ki, cəmiyyətin incəsənət vasitəsi ilə vəhdət əldə etməsinin tərəfdarı qismində çıxış edir. Sitaranın ən emosional layihələrindən biri 2014-cü ildə ərsəyə gətirdiyi “Qarabağda itkin” oldu. Burada hələ də davam edən Qarabağ münaqişəninin zorakılıq vasitəsi ilə köçürülən və dağıdılan insanlara, icmalara təsirini araşdırır. Məişət əşyalarını, müxtəlif fotoqrafiyaları və sənəd parçalarını işıqlandıraraq o, münaqişəni yaşamış insanların həyatını təqdim edir; bu obyektlər bizə, tez-tez statistika səviyyəsinə düşürülən insan və ailələrin şəxsiyyətlərini və cəhdlərini göstərir. Sitaranın əsərləri aramızdakı ümumiliyi görməyə kömək edir və cəmiyyətimizin qarşısındakı öhdəlyimizi yenidən gözdən keçirməyə dəvət edir.

İctimaiyyət nümayəndəsi kimi fəal olan Sitara, həmçinin könüllü olaraq vaxtını Bakıda heyvanların xilası ilə məşğul olan qruplarla keçirir və cəmiyyətimizin binəsib insanlarını incəsənətə qovuşduran “Mədəni Niyyət” qrupunu təsis edib. Bu qrup, əlil və ruhi xəstəliklərə düçar olmuş insanları incəsənətə cəlb edərək bədii ifadə vasitəsi ilə onların özünə inamlarını bərpa etmələri istiqamətində fəaliyyət göstərir. Qrup rəssamları Azərbaycanın müxtəlif təşkilatları ilə əlaqələndirərək onların təhsillərinin və bacarıqlarının inkişaf etməsinə dəstək olur, hətta proqramın bəzi iştirakçılarının Bakının müxtəlif yerlərində qarşımıza çıxa biləcək əl işlərinin satılmasını təşviq edir.

Sitaranın davam edən “Qadının səyahəti” adlı layihəsi onu Azərbaycanın bir çox nöqtələrini gəzməyə, hər yaş kateqoriyasını və təbəqəsini təmsil edən Azərbaycan qadınları ilə söhbət etməyə və onların şəkillərini çəkərək, adətən nəzərimizdən gizli qalan şəxsi həyatlarını işıqlandırmağa imkan yaradır. Yoxsulluq, gender bərabərsizliyi, erkən nigahlar və mühafizəkarlıq kimi səbəblərdən bir çox qadın öz istedadlarını və arzularını reallaşdırmaq imkanından məhrum olurlar. Sitara isə bu qadınlara öz hekayələrini istədikləri şərtlər üzərində və istədikləri sözlərlə danışmaq üçün platforma təqdim edir. Layihə hələ bitməyib və Sitara 100 qadını layihəyə qatmaq fikrindədir. Sitara həmçinin özünü bu qadınların yerinə qoyaraq, iqtisadi və ya ictimai çərçivələrə baxmayaraq qadınların ümumi təcrübəsini vurğulayır. Bu layihə onun bir rəssam kimi böyük təsir və töhvəsinin nümunəsidir – Sitara bizi çəkdiyi yerlərdə və insanlarda təsəvvür etməyə dəvət edərək, mərhəmət və anlayış vasitəsi ilə bir-birimizə yaxın edir.

Sitara Ibrahimova’s artistic practice is one that is deeply humanistic and empathetic as well as aesthetically striking it its raw emotion. Educated first as a psychologist in Baku and then in Prague as a photographer, she uses film as well as video, creating visual narratives of the people and places that she captures in her work. Her work is documentary, but also evocative and beautiful in its portrayal of the inner lives of her subjects which she emphasizes through her use of shadow, color and framing; her respect for their stories evident in the sensitivity of her photography. She has often chosen subjects that are at the margins of society due to their location or circumstances, such as women, rural life, and refugees. While her recent work has focused on Azerbaijan, the themes that she explores are universal, highlighting our shared humanity regardless of age, gender or place.

Sitara has exhibited around the world, including the exhibition ‘Our Land/Alien Territory’ at the 6th Moscow Biennale, the 2015 exhibition ‘BALAGAN!!!: Contemporary Art from the Former Soviet Union and Other Mythical Places’ with MOMENTUM in Berlin, the 55th Venice Biennale, and again in ‘The Great Game’ exhibition of the Iran Pavilion at the 56th  Venice Biennale; she also regularly shows her work in Baku. In July 2018, she was invited to create site-specific photographs for Photofest.kz in Astana, where she focused on women’s rights through the themes such as spirituality, maternity and social life. Much like her work in Azerbaijan, she uses her photography and video art to tell the stories of individuals through their struggles and triumphs.

Sitara has long been an advocate for social engagement through art. One of her most emotive projects was the 2014 photo series ‘Lost in Karabagh,’ which examines the effects of the ongoing Karabagh conflict on the people and communities displaced and destroyed by violence. Through the examination of everyday objects, photographs, and scraps of documents, she represents the lives of the people effected by the conflict; through the objects we see the aspirations and personalities of individuals and families who are so often reduced to a statistic. Her work helps us to see the commonality between all of us, and asks us to consider our own responsibility to our community.

Active as a community advocate, Sitara also volunteers time with animal rescue groups in Baku and founded the group ‘Cultural Intent’ which brings art to disadvantaged members of society. Cultural Intent works to engage handicapped and mentally ill people in the arts to help them to build self-esteem through artistic expression. The group connects artists with organizations around Azerbaijan to help support art education and skill development, even promoting the sale of artworks by some of the participants of their programs which can be seen at various locations around Baku.

Sitara’s ongoing project ‘A Woman’s Journey’ has taken her across Azerbaijan to speak to and photograph women of all ages and walks of life, illuminating their inner lives that are often hidden from view. Because of issues such as poverty, gender disparity, early marriage and conservatism, many women do not have opportunities to actualize their talents and dreams, which Sitara confronts by providing a platform for women to speak for themselves and share their stories on their own terms and in their own words. The project is not yet finished and she plans to photograph one hundred women in total. Sitara also photographs herself in their place, highlighting the shared experiences of women despite economic or social boundaries. This project represents her vast impact and contribution as an artist – she asks us to see ourselves in the people and places she captures, bringing us closer to one another through empathy and understanding.

Sitara İbrahimova

Müəllif

Lesli Qrey Dubayda məskunlaşmış kurator olmaqla yanaşı, Körfəz ölkələri və Xəzər region müasir incəsənətini araşdırır. O ArtAsiaPacific incəsənət jurnalı üçün Mərkəzi və Qərbi Asiya regionlarından yazır. O Bakı incəsənət səhnəsini sevir və tez-tez ziyarət edir.

Lesley Gray is a Dubai-based curator and researcher focusing on contemporary art in the GCC and Caspian Sea regions. She is also a freelance writer covering Central and West Asia for the art journal ArtAsiaPacific. She loves the Baku art scene and visits often.

Tags: