Hüseyn Haqverdiyevin əl işlərini Bakının mədəni mənzərəsi boyunca görmək mümkündür. Oturuşmuş və beynəlxalq şöhrətə sahib Hüseyn 1980-ci ildən bəri Azərbaycan rəssamlıq səhnəsinin ayrılmaz hissəsidir. Öz karyerasına gənc rəssam kimi Sovet dövründə başlayıb. Azərbaycan müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra ölkədə müasir incəsənətin inkişafına tövhə verərək ölkənin ən mühüm və barmaqla sayılan rəssamlarından birinə çevrilib. Fotoqrafiya, heykəltəraşlıq, instalyasiya və rəsm kimi müxtəlif sahələrdə işləyən sənətkarın təcrübi və mürəkkəb işi maddiliyi, formanı və hissləri araşdırır. Azərbaycandakı fəaliyyəti ilə birgə, Hüseyn Almaniya, Gürcüstan, Böyük Britaniya, ABŞ, BƏƏ, Norveç, Fransa, Rusiya, Hindistan, Özbəkistan və İtaliya kimi ölkələrdə baş tutan mühüm heykəltəraşlıq simpoziumlarında, həmçinin fərdi və qrup sərgilərində iştirak edib. 2003-cü ildə Azərbaycanın Əməkdar Rəssamı adına layiq görülən Hüseyn Haqverdiyevin təcrübəsi genişlənib inkişaf etməkdədir. Onun ən tanınan ictimai əsərləri sırasında Bakıdakı Katolik kilsəsindəki Müqəddəs Məryəmin heykəlini və Səngəçal neft terminalında quraşdırılan “Xəzər dənizi əfsanəsi” adlı nəhəng mozaik əl işini qeyd etmək olar. Onun monumental əsərləri, rəssamın ziyadə ustalığını nümayiş etdirən akril və qrafik əl işləri ilə yanaşı durur.

 

Müasir mövcudluğun çoxşaxəli qatlarını araşdıran Hüseynin yaradıcılığı hərtərəfli olmaqla yanaşı həm də məhsuldardır. 2013-cü ildə Yay qalereyasında baş tutan “Başqa şəhər” adlı birgə sərgidə nümayiş edilən onun şıltaq və tilsimləyici pastel və akril əsərləri şəhər həyatının usanmaz enerjisini əks etdirir və müasir mühiti çaş-baş salır. Son dönəmdəki ən mühüm işlərindən birində o, 2015-ci ildə keçirilən 56-cı Venesiya bienalında Azərbaycan pavilyonu üçün “Xəttdən kənar” adlı nəhəng instalyasiya təqdim edir. Üzərinə çərtiklər həkk olunmuş yanıb qaralmış taxta şalbanlardan ibarət bu instalyasiya məhv olmuş ağac mənzərəsini xatırladır. Pavilyonun girişinin yanında yerləşən instalyasiya müasir rəssamlıq təcrübəsi ilə SSRİ-yə inad öz estetik üslublarında yaratmağı seçən zülmə məruz qalmış bütün azərbaycanlı rəssamlar arasında körpü salır.

 

Onun işləri həmçinin Bakıdakı Daş Salnamə Muzeyinin əsas sərgisinin bir hissəsidir. Bu əsər ta qədimdən dövrümüzədək Azərbaycan mədəniyyətinin ifadə olunması baxımından daşın vacibliyini təqdim edir. Hüseyn Haqverdiyevin “Arteriya” adlı daş əsərləri bienal üçün təqdim etdiyi əl işinə bənzəyən dərin çərtiklərlə bəzədilmiş meqalitlərdən ibarətdir. Burada qədim daş texnologiyasını istifadə etməklə rəssam müasir insan mövcudluğunun mürəkkəb emosiyalarını araşdırır. Təbii material olan taxta və daş istifadə etməklə, Hüseyn Haqverdiyev dəyişən dünya ilə bağlı olaraq silinməz təəssürat bağışlamaqda onların universallığını nümayiş etdirir. Hüseynin təcrübəsi püxtələşdikcə yaradıcılığı get-gedə daha maraq kəsb etməyə başlayır.

Huseyn Haqverdiyev’s body of work is visible across Baku’s cultural landscape. An established and internationally-acclaimed artist, Huseyn has been a fixture of Azerbaijan’s art scene since the 1980s. He began his career as a young artist challenged by the artistic controls of the Soviet Union; after Azerbaijan’s independence, he helped to develop contemporary art in Azerbaijan and was one of the most important and iconic artists in Azerbaijan at this time, a distinction that continues today. Working across various media including photography, sculpture, installation and painting, his experimental and complex practice explores materiality, form and emotion. In addition to his work in Azerbaijan, he has also shown in Germany, Georgia, UK, USA, UAE, Norway, France, Russia, India, Uzbekistan, and Italy, participating in significant sculpture symposiums and solo and group art exhibitions. He was named an Honoured Artist of Azerbaijan in 2003, and his practice continues to expand and evolve. His most well-known public artworks in Azerbaijan include his sculpture of St. Mary at the Catholic Cathedral in Baku and a massive mosaic artwork entitled ‘The Legend of the Caspian Sea’ in the Sangachal oil terminal. The monumental works are juxtaposed by the intimacy of his photography, acrylic and graphic works, all of which showcase his mastery of the diverse scale of human experience.

 

Exploring the multifaceted layers of contemporary existence, Huseyn’s work is varied and prolific. In a joint exhibition at Yay Gallery in 2013 entitled ‘The Other City,’ his moody and ruminative pastel and acrylic works of abstracted city grids and warped skylines capture the frenetic energy of urban life and disorienting modern environments. In one of his most significant recent works, he contributed a massive installation to the Azerbaijan Pavilion at the 56th Venice Biennale in 2015 entitled ‘Beyond the Line,’ which was made up of charred wooden beams covered in gashes, suggesting a devastated landscape of trees. Located at the entrance of the pavilion, his installation bridged contemporary artistic practice with the modern artworks in the gallery above, all by oppressed Azerbaijani artists who chose to create in their own aesthetic style in defiance of the USSR.

 

His work is also a part of the main exhibition of the Stone Chronicle Museum in Baku, representing the importance of stone to Azerbaijani cultural expression throughout time, from the petroglyph carvings in Gobustan to contemporary stone sculpture of the present day. His stone artworks entitled ‘The Artery,’ appear as megaliths, hatched with deep cuts similar to his Venice works, here echoing ancient stone technology but used in these works to explore the complex emotions of modern human existence. By using natural material – wood and stone – Huseyn showcases their versatility in expressing the eternal desire to make a lasting impression on a changing world. As his practice matures, Huseyn’s experimental artistic gestures have only become more intriguing.

Hüseyn Haqverdiyev

Müəllif

Lesli Qrey Dubayda məskunlaşmış kurator olmaqla yanaşı, Körfəz ölkələri və Xəzər regionunun müasir incəsənətini araşdırır. O ArtAsiaPacific incəsənət jurnalı üçün Mərkəzi və Qərbi Asiya regionlarından yazır. O Bakı incəsənət səhnəsini sevir və tez-tez ziyarət edir.

Lesley Gray is a Dubai-based curator and researcher focusing on contemporary art in the GCC and Caspian Sea regions. She is also a freelance writer covering Central and West Asia for the art journal ArtAsiaPacific. She loves the Baku art scene and visits often.

Tags: